Forex trading: ένας βασικός οδηγός για τους Έλληνες χρήστες

Forex trading: τι είναι?

Η συναλλαγές Forex – forex trading, δηλαδή, ή FX – είναι η παγκόσμια αγορά για την ανταλλαγή και κερδοσκοπία των νομισμάτων. Το Forex είναι η μεγαλύτερη αγορά στον κόσμο πλατφόρμα διαδικτυακών συναλλαγών, η οποία είτε έμμεσα είτε άμεσα επηρεάζει και τη καθημερινή μας ζωή.

Τι είναι το Forex Trading;

Στην απλούστερη εκδοχή του, το forex trading προσομοιάζει με την ανταλλαγή νομισμάτων που μπορεί να κάνετε ενώ ταξιδεύετε στο εξωτερικό: Ένας έμπορος αγοράζει ένα νόμισμα και πουλάει ένα άλλο, και η συναλλαγματική ισοτιμία αυξομειώνεται συνεχώς με βάσει την προσφορά και τη ζήτηση που υπάρχει αυτή τη στιγμή στην αγορά.

Τα νομίσματα εμπορεύονται στην αγορά συναλλάγματος, μια παγκόσμια αγορά που είναι ανοιχτή 24 ώρες το 24ωρο από Δευτέρα έως Παρασκευή. Όλες οι συναλλαγές forex trading διεξάγονται εξωχρηματιστηριακά (OTC), που σημαίνει ότι δεν υπάρχει φυσική ανταλλαγή (όπως συμβαίνει με τις μετοχές) και ένα παγκόσμιο δίκτυο τραπεζών και άλλων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων επιβλέπει την αγορά (αντί για ένα κεντρικό χρηματιστήριο, όπως το Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης).

Η συντριπτική πλειονότητα της εμπορικής δραστηριότητας στην αγορά forex πραγματοποιείται μεταξύ θεσμικών διαπραγματευτών, όπως τα άτομα που εργάζονται σε τράπεζες, οι διαχειριστές κεφαλαίων και πολυεθνικές εταιρείες. Αυτοί οι έμποροι δεν σκοπεύουν απαραίτητα να αποκτήσουν φυσική κατοχή των ίδιων των νομισμάτων- μπορεί απλώς να κερδοσκοπούν ή να αντισταθμίζουν μελλοντικές διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών.

Forex trading: ένας βασικός οδηγός για τους Έλληνες χρήστες

Ένας forex trader μπορεί να αγοράσει δολάρια ΗΠΑ (και να πουλήσει ευρώ), για παράδειγμα, αν πιστεύει ότι το δολάριο θα ενισχυθεί σε αξία και επομένως θα είναι σε θέση να αγοράσει περισσότερα ευρώ στο μέλλον. Εν τω μεταξύ, μια αμερικανική εταιρεία με ευρωπαϊκές δραστηριότητες θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει την αγορά συναλλάγματος ως αντιστάθμιση σε περίπτωση που το ευρώ αποδυναμωθεί, πράγμα που σημαίνει ότι η αξία των εσόδων που κερδίζει εκεί πέφτει.

Πώς γίνεται η διαπραγμάτευση των νομισμάτων;

Σε όλα τα νομίσματα αποδίδεται ένας κωδικός τριών γραμμάτων, όπως το σύμβολο του ticker μιας μετοχής. Ενώ υπάρχουν περισσότερα από 170 νομίσματα παγκοσμίως, το δολάριο ΗΠΑ εμπλέκεται στη συντριπτική πλειονότητα των συναλλαγών forex, οπότε είναι ιδιαίτερα χρήσιμο να γνωρίζετε τον κωδικό του: USD. Το δεύτερο πιο δημοφιλές νόμισμα στην αγορά forex είναι το ευρώ, το νόμισμα που γίνεται αποδεκτό σε 19 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (κωδικός: EUR).

Άλλα σημαντικά νομίσματα, κατά σειρά ισχύος, είναι: το ιαπωνικό γεν (JPY), η βρετανική λίρα (GBP), το δολάριο της Αυστραλίας (AUD), το καναδικό δολάριο (CAD), το ελβετικό φράγκο (CHF) και το δολάριο της Νέας Ζηλανδίας (NZD).

Όλες οι συναλλαγές forex εκφράζονται ως συνδυασμός των δύο νομισμάτων που ανταλλάσσονται. Τα ακόλουθα επτά ζεύγη νομισμάτων – αυτά που είναι γνωστά ως τα κυριότερα – αντιπροσωπεύουν περίπου το 75% των συναλλαγών στην αγορά συναλλάγματος:

  • EUR/USD
  • USD/JPY
  • GBP/USD
  • AUD/USD
  • USD/CAD
  • USD/CHF
  • NZD/USD

Πως διεξάγονται οι συναλλαγές στο Forex Trading; 

Κάθε ζεύγος νομισμάτων αντιπροσωπεύει την τρέχουσα συναλλαγματική ισοτιμία για τα δύο νομίσματα. Παρακάτω παραθέτουμε τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνεται η συναλλαγή, χρησιμοποιώντας το EUR/USD – ή την ισοτιμία ευρώ προς δολάριο – ως παράδειγμα:

  • Το νόμισμα στα αριστερά (το ευρώ) είναι το βασικό νόμισμα.
  • Το νόμισμα στα δεξιά (το δολάριο ΗΠΑ) είναι το νόμισμα αναφοράς.
  • Η συναλλαγματική ισοτιμία αντιπροσωπεύει τι ποσοστό του νομίσματος αναφοράς απαιτείται για την αγορά 1 μονάδας του βασικού νομίσματος. Ως αποτέλεσμα, το νόμισμα βάσης εκφράζεται πάντα ως 1 μονάδα, ενώ το νόμισμα αναφοράς ποικίλλει ανάλογα με την τρέχουσα αγορά και το πόσο χρειάζεται για την αγορά μιας μονάδας του νομίσματος βάσης.
  • Εάν η συναλλαγματική ισοτιμία EUR/USD είναι 1,2, αυτό σημαίνει ότι 1 ευρώ θα αγοράσει 1,20 δολάρια (ή, με άλλο τρόπο, θα κοστίσει 1,20 δολάρια για να αγοράσετε 1 ευρώ).
    Όταν η συναλλαγματική ισοτιμία αυξάνεται, αυτό σημαίνει ότι η αξία του βασικού νομίσματος έχει αυξηθεί σε σχέση με το νόμισμα αναφοράς (επειδή 1 € θα αγοράσει περισσότερα δολάρια ΗΠΑ) και αντίστροφα, αν η συναλλαγματική ισοτιμία πέσει, αυτό σημαίνει ότι η αξία του βασικού νομίσματος έχει μειωθεί.

Μια σύντομη σημείωση: Τα ζεύγη νομισμάτων παρουσιάζονται συνήθως με πρώτο το νόμισμα βάσης και δεύτερο το νόμισμα αναφοράς, αν και υπάρχει ιστορική σύμβαση για τον τρόπο με τον οποίο εκφράζονται ορισμένα ζεύγη νομισμάτων. Για παράδειγμα, οι μετατροπές USD σε EUR αναφέρονται ως EUR/USD, αλλά όχι ως USD/EUR.

Τρεις τρόποι διαπραγμάτευσης στο Forex

Οι περισσότερες forex trading συναλλαγές δεν έχουν τον σκοπό την ανταλλαγή νομισμάτων (όπως ανταλλαγή νομισμάτων σε καταστήματα), αλλά μάλλον για να κερδοσκοπήσετε σχετικά με τις μελλοντικές κινήσεις των τιμών, όπως θα κάνατε με τις συναλλαγές μετοχών. Παρόμοια με τους εμπόρους μετοχών, οι έμποροι forex προσπαθούν να αγοράσουν νομίσματα των οποίων η αξία πιστεύουν ότι θα αυξηθεί σε σχέση με άλλα νομίσματα ή να απαλλαγούν από νομίσματα των οποίων η αγοραστική δύναμη αναμένεται ότι θα μειωθεί.

Υπάρχουν τρεις διαφορετικοί τρόποι διαπραγμάτευσης forex, τους οποίους εφαρμόζουν οι έμποροι με διαφορετικούς στόχους:

  • Η αγορά spot. Αυτή είναι η πρωταρχική αγορά forex όπου ανταλλάσσονται αυτά τα ζεύγη νομισμάτων και οι συναλλαγματικές ισοτιμίες καθορίζονται σε πραγματικό χρόνο, με βάσει την προσφορά και τη ζήτηση.
  • Η προθεσμιακή αγορά. Αντί να εκτελέσουν μια συναλλαγή τώρα, οι έμποροι forex μπορούν επίσης να συνάψουν ένα δεσμευτικό (ιδιωτικό) συμβόλαιο με έναν άλλο έμπορο και να κλειδώσουν μια συναλλαγματική ισοτιμία για ένα συμφωνηθέν ποσό νομίσματος μέχρι μια συγκεκριμένη ημερομηνία.
  • Η προθεσμιακή αγορά μέσω χρηματιστηρίου. Ομοίως, οι συναλλασσόμενοι μπορούν να επιλέξουν κλείσουν μια συμφωνία για την αγορά ή την πώληση μιας προκαθορισμένης ποσότητας ενός νομίσματος σε μια συγκεκριμένη συναλλαγματική ισοτιμία σε μια ημερομηνία στο μέλλον. Αυτό γίνεται σε ένα χρηματιστήριο και όχι ιδιωτικά, όπως η προθεσμιακή αγορά.

Οι προθεσμιακές αγορές χρησιμοποιούνται κυρίως από τους εμπόρους forex που θέλουν να κερδοσκοπήσουν ή να αντισταθμίσουν τις μελλοντικές μεταβολές των τιμών ενός νομίσματος. Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες σε αυτές τις αγορές βασίζονται σε ό,τι συμβαίνει στην αγορά spot, η οποία είναι η μεγαλύτερη από τις αγορές forex και στην οποία εκτελείται η πλειονότητα των συναλλαγών forex.

Όροι Forex που πρέπει να γνωρίζετε

Κάθε αγορά έχει τη δική της γλώσσα. Αυτές είναι οι λέξεις που πρέπει να γνωρίζετε πριν προχωρήσετε με τις forex trading συναλλαγές:

  • Ζεύγος νομισμάτων. Όλες οι forex trading περιλαμβάνουν ένα ζεύγος νομισμάτων. Εκτός από τα κύρια, υπάρχουν και λιγότερο συνηθισμένες συναλλαγές (όπως τα εξωτικά, τα οποία είναι νομίσματα αναπτυσσόμενων χωρών).
  • Πιπ. Σύντομο για το ποσοστό σε μονάδες, ένα pip αναφέρεται στη μικρότερη δυνατή μεταβολή της τιμής εντός ενός ζεύγους νομισμάτων. Επειδή οι τιμές forex αναφέρονται σε τουλάχιστον τέσσερα δεκαδικά ψηφία, ένα pip ισούται με 0,0001.
  • Bid-ask spread. Όπως και με άλλα περιουσιακά στοιχεία (όπως οι μετοχές), οι συναλλαγματικές ισοτιμίες καθορίζονται από το μέγιστο ποσό που οι αγοραστές είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν για ένα νόμισμα (η προσφορά) και το ελάχιστο ποσό που απαιτούν οι πωλητές για να πουλήσουν (η ζήτηση). Η διαφορά μεταξύ αυτών των δύο ποσών, και η τιμή στην οποία τελικά θα εκτελεστούν οι συναλλαγές, είναι το περιθώριο προσφοράς-ζήτησης (bid-ask spread).
  • Παρτίδα. Το Forex διαπραγματεύεται με βάσει αυτό που είναι γνωστό ως lot, ή μια τυποποιημένη μονάδα νομίσματος. Το τυπικό μέγεθος παρτίδας είναι 100.000 μονάδες νομίσματος, αν και υπάρχουν επίσης διαθέσιμα για συναλλαγές micro (1.000) και mini (10.000) παρτίδες.
  • Μόχλευση. Λόγω αυτών των μεγάλων διαστάσεων της παρτίδας, ορισμένοι έμποροι μπορεί να μην είναι διατεθειμένοι να βάλουν τόσα πολλά χρήματα για να εκτελέσουν μια συναλλαγή. Η μόχλευση, ένας άλλος όρος για το δανεισμό χρημάτων, επιτρέπει στους εμπόρους να συμμετέχουν στην αγορά forex χωρίς το απαιτούμενο για τη συναλλαγή ποσό.
  • Περιθώριο. Ωστόσο, η διαπραγμάτευση με μόχλευση δεν είναι δωρεάν. Οι συναλλασσόμενοι πρέπει να βάλουν κάποια χρήματα εκ των προτέρων ως κατάθεση – ή αυτό που είναι γνωστό ως περιθώριο κέρδους.

Τι κινεί την αγορά Forex;

Όπως κάθε άλλη αγορά, οι τιμές των νομισμάτων καθορίζονται από την προσφορά και τη ζήτηση των πωλητών και των αγοραστών. Ωστόσο, υπάρχουν και άλλες μακροοικονομικές δυνάμεις που παίζουν ρόλο σε αυτή την αγορά. Η ζήτηση για συγκεκριμένα νομίσματα μπορεί επίσης να επηρεαστεί από τα επιτόκια, την πολιτική της κεντρικής τράπεζας, τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης και το πολιτικό περιβάλλον της εκάστοτε χώρας.

Η αγορά συναλλάγματος είναι ανοιχτή 24 ώρες την ημέρα, πέντε ημέρες την εβδομάδα, γεγονός που δίνει στους εμπόρους αυτής της αγοράς την ευκαιρία να αντιδρούν σε ειδήσεις που μπορεί να μην επηρεάσουν τη χρηματιστηριακή αγορά παρά μόνο πολύ αργότερα. Επειδή ένα μεγάλο μέρος των συναλλαγών επικεντρώνεται στην κερδοσκοπία ή την αντιστάθμιση κινδύνου, είναι σημαντικό για τους συναλλασσόμενους να είναι ενήμεροι σχετικά με τις τάσεις που θα μπορούσαν να προκαλέσουν τις απότομες διακυμάνσεις των τιμών.

Κίνδυνοι της διαπραγμάτευσης Forex

Επειδή το forex trading απαιτεί μόχλευση και έμποροι χρησιμοποιούν περιθώριο κέρδους, υπάρχουν πρόσθετοι κίνδυνοι στο forex trading σε σχέση με άλλους τύπους περιουσιακών στοιχείων. Οι τιμές των νομισμάτων αυξομειώνονται συνεχώς, αλλά σε πολύ μικρά ποσοστά, πράγμα που σημαίνει ότι έμποροι πρέπει να εκτελούν μεγάλες συναλλαγές (χρησιμοποιώντας μόχλευση) για να κερδίσουν χρήματα.

Αυτή η μόχλευση θεωρείται μεγάλη αν ένας έμπορος κάνει ένα νικηφόρο στοίχημα, επειδή μπορεί να μεγιστοποιήσει το κέρδος. Ωστόσο, μπορεί επίσης να αυξήσει τις απώλειες, ακόμη και να υπερβεί το αρχικό ποσό που δανείστηκε. Επιπλέον, εάν η αξία ενός νομίσματος πέσει υπερβολικά, οι χρήστες μόχλευσης ανοίγονται σε κλήσεις περιθωρίου, οι οποίες μπορεί να τους αναγκάσουν να πουλήσουν τους τίτλους που αγόρασαν με δανεικά κεφάλαια με ζημία. Εκτός από τις πιθανές απώλειες, το κόστος συναλλαγών μπορεί επίσης να αυξηθεί και ενδεχομένως να καταστρέψει μια κερδοφόρα συναλλαγή.

Συν τοις άλλοις, θα πρέπει να έχετε κατά νου ότι όσοι συναλλάσσονται με νομίσματα είναι μικρά ψάρια που κολυμπούν σε μια λίμνη με εξειδικευμένους, επαγγελματίες εμπόρους -και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς προειδοποιεί για πιθανή απάτη ή πληροφορίες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν σύγχυση στους νέους εμπόρους.

Κίνδυνοι της διαπραγμάτευσης Forex

Ίσως λοιπόν να είναι καλό που οι forex trading συναλλαγές δεν είναι τόσο διαδεδομένες μεταξύ των μεμονωμένων επενδυτών. Στην πραγματικότητα, η λιανική διαπραγμάτευση (ή αλλιώς η διαπραγμάτευση από μη επαγγελματίες) αντιπροσωπεύει μόλις το 5,5% ολόκληρης της παγκόσμιας αγοράς, όπως δείχνουν τα στοιχεία της DailyForex, ορισμένοι από τους μεγαλύτερους διαδικτυακούς traders δεν προσφέρουν καν forex trading στις υπηρεσίες τους.

Επιπλέον, από τους λίγους εμπόρους λιανικής που ασχολούνται με τις forex trading συναλλαγές, οι περισσότεροι αγωνίζονται να βγάλουν κέρδος με το forex. Η Compare Forex Brokers διαπίστωσε ότι, κατά μέσο όρο, το 71% των λιανικών εμπόρων FX έχασαν χρήματα. Αυτό καθιστά τη forex trading μια στρατηγική που συχνά είναι καλύτερο να αφήνεται στους επαγγελματίες.

Γιατί η Forex Trading έχει σημασία για τους μέσους καταναλωτές

Ενώ ο μέσος επενδυτής πιθανώς δεν θα πρέπει να ασχοληθεί με την αγορά forex, αυτό που συμβαίνει εκεί επηρεάζει όλους μας. Η δραστηριότητα σε πραγματικό χρόνο στην αγορά spot θα επηρεάσει το ποσό που πληρώνουμε για τις εξαγωγές μαζί με το πόσο κοστίζουν τα ταξίδια στο εξωτερικό.

Εάν η αξία του δολαρίου ΗΠΑ ενισχυθεί σε σχέση με το ευρώ, για παράδειγμα, θα είναι φθηνότερα τα ταξίδια στο εξωτερικό (τα δολάριά σας μπορούν να αγοράσουν περισσότερα ευρώ) και η αγορά εισαγόμενων αγαθών (από αυτοκίνητα μέχρι ρούχα). Από την άλλη πλευρά, όταν το δολάριο αποδυναμώνεται, θα είναι πιο ακριβό να ταξιδέψετε στο εξωτερικό και να εισαγάγετε αγαθά (αλλά οι εταιρείες που εξάγουν αγαθά στο εξωτερικό θα επωφεληθούν).

Αν σκοπεύετε να κάνετε μια μεγάλη αγορά ενός εισαγόμενου προϊόντος ή αν σκοπεύετε να ταξιδέψετε εκτός Ελλάδος, καλό είναι να παρακολουθείτε τις συναλλαγματικές ισοτιμίες που καθορίζονται από την αγορά συναλλάγματος.